Białko jest materiałem, z którego ustrój buduje swoje tkanki, dlatego też wielką wagę w żywieniu dzieci przy- wiązujemy do tego, aby codzienne pożywienie zapew- niało dziecku potrzebne ilości białka. Najwięcej białka potrzebują niemowlęta, bo aż 3,5 do 4 gramów na 1 kilogram wagi ciała na dobę; dzieci w wieku 1 do 3 lat potrzebują 3,5 g * białka; dzieci w wieku od 3 do 5 lat — 3 g, a od 5 do 15 lat już tylko 2,5 g na 1 kg wagi ciała na dobę. Dzieci starsze potrze- bują mniejszych ilości białka, gdyż z wiekiem rozwój dziecka staje się powolniejszy. Dla orientacji podajemy, że 100 g mleka krowiego za- wiera średnio 3 g białka, 100 g mięsa chudego około 15 g, a 100 g jaj (tj. 2 sztuki średniej wielkości) ■— 11 g (jeśli więc niemowlę waży w 4. miesiącu około 6 kg, to powinno ono otrzymać na dobę 21 do 24 g białka). Białko, poza tym że stanowi zasadniczy budulec każ- dej komórki, jest również niezbędne do wytwarzania ciał odpornościowych, czerwonych ciałek krwi, enzymów, hormonów itp. — co jeszcze bardziej potwierdza jego znaczenie dla ustroju dziecka. Najwięcej białka pełnowartościowego (najlepszego do budowy ustroju) znajduje się w produktach pochodzenia zwierzęcego, takich jak: mleko, ser, jaja, mięso, podroby, wędliny, ryby śledzie itp. Produkty te nazywamy grupą produktów białkowych i przywiązujemy do nich ogromną wagę w żywieniu dzieci. Poza produktami zwierzęcymi białko występuje rów- nież w produktach roślinnych (w chlebie, kaszy, strącz- kowych, w warzywach, ziemniakach itp.) — jest to jednak białko gorszego gatunku, nie zawierające wszyst- kich elementów niezbędnych do zbudowania swoistej czą- * g = gram, dkg = dekagram (10 g), kg = kilogram (1000 g). 14 steczki białka ludzkiego, i dlatego nazywamy je białkiem niepełnowartościowym (spośród elementów składowych białka, zwanych aminokwasami, niektóre powstają w ustroju w wyniku zachodzących przemian, inne nato- miast musi ustrój otrzymać „gotowe" w pożywieniu). Z tego też względu białko roślinne odgrywa mniejszą rolę w żywieniu dzieci. Aby białko roślinne mogło być przez organizm dziec- ka jak najlepiej toykorzystanę, należy łączyć je w posił- kach z białkiem zioierzęcym i w ten sposób uzupełniać (wzbogacać) jego wartość. Z tego też względu należy dzienną porcję produktów białkowych tak rozdzielać, żeby choć jeden z tych produktów (lepiej więcej) znajdował się w każdym posiłku dziecka, np. na śniadanie — mleko, na obiad — mięso lub ryba, na drugie śniadanie łub na podwieczorek — twaróg, a na kolację mleko lub jajo i mleko. Przez podanie białka zwierzęcego dodajemy do białek roślinnych te aminokwasy, których one nie zawierają i których ustrój sam wytworzyć nie może. Słuszne jest więc (nie tylko ze względów smakowych) podawanie pie- czywa lub kaszy z mlekiem, ziemniaków lub szpinaku z jajem, klusek z serem, jarzyn z mięsem itp., gdyż jest to trafne uzupełnianie wartości białek roślinnych. 15 Posiłki powinny zawierać uzupełniającą się mieszaninę białek, gdyż tylko wtedy wszystkie elementy niezbędne do budowy tkanek zostaną doprowadzone do organizmu dziecka. * • Dzieci wykazują dużo wyższe zapotrzebowanie niż do- rośli także na składniki mineralne, jak: wapń, fosfor, żełazo, a poza tym na witaminy, głównie na witaminy A, D, Bi, Bi, PP i C.